Nga công nhận độc lập của hai nước Cộng hòa tự xưng ở Ukraine

Rạng sáng ngày 22/02 theo giờ Việt Nam, Nga đã công nhận nền độc lập, đồng thời ký kết các hiệp ước hữu nghị, hợp tác và hỗ trợ với hai nước cộng hòa tự xưng Donest và Luhansk ở Donbass, miền Đông Ukraine. Nhiều nước trên thế giới đã ngay lập tức có phản ứng trước bước đi của Nga.

 Tổng thống Nga VLADIMIR PUTIN: “Tôi cho rằng cần phải đưa ra quyết định đã quá hạn từ lâu, đó là công nhận ngay độc lập và chủ quyền cho Cộng hòa Nhân dân Donest và Cộng hòa Nhân dân Luhansk. Tôi yêu cầu Quốc hội Nga ủng hộ quyết định này và sau đó phê chuẩn hiệp ước hữu nghị và tương trợ đối với cả hai nước Cộng hòa. Hai văn kiện này sẽ được chuẩn bị sẵn sàng và ký kết trong thời gian gần nhất”.

Sau tuyên bố vào đêm 21/2 (theo giờ địa phương), dưới sự chứng kiến của hai nhà lãnh đạo hai nước Cộng hòa tự xưng Donest và Luhansk Denis Pushilin và Leonid Pasechnik, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ký sắc lệnh công nhận độc lập của hai khu vực ly khai ở miền đông Ukraine.

Tổng thống Putin đề nghị Bộ Quốc phòng cử các đơn vị gìn giữ hòa bình tới hai vùng lãnh thổ ly khai ở Ukraine trong sắc lệnh trên. Đồng thời nhà lãnh đạo Nga yêu cầu "chấm dứt ngay lập tức hành động chiến sự chống người dân Donbass. Trong trường hợp ngược lại, mọi trách nhiệm liên quan đến chiến sự đổ máu có thể diễn ra đều thuộc về chính quyền Kiev.

 Tổng thống Nga VLADIMIR PUTIN: “Cuộc khủng hoàng này còn diễn ra bao lâu nữa? Nga đã làm tất cả để đảm bảo toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine. Trong suốt những năm qua, Nga đã kiên trì đấu tranh để thực thi Nghị quyết 22, ngày 17/11/2015 của Hội đồng bảo an Liên hợp quốc, đấu tranh để thực hiện các thỏa thuận Minsk, nhưng đều vô ích”.

Phản ứng trước bước đi của Nga, trong bài phát biểu trong sáng 22/2 (theo giờ địa phương) sau cuộc họp hội đồng an ninh, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cáo buộc Nga đã phá hoại các nỗ lực hòa bình.

Tổng thống Ukraine VOLODYMYR ZELENSKIY: “Ukraine chắc chắn coi các hành động của Nga là vi phạm chủ quyền toàn vẹn của lãnh thổ Ukriane. Việc công nhận nền độc lập của Donest và Luhansk có nghĩa là Nga đã đơn phương rút khỏi các thỏa thuận Minsk và không quan tâm tới các quyết định được đưa ra ở các cuộc họp theo định dạng Normandy. Điều này gây nguy hiểm cho các nỗ lực hòa bình và phá hủy các hình thức đàm phán hiện nay.”

 Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ký sắc lệnh áp hành pháp áp đặt các biện pháp trừng phạt mới về thương mại và tài chính đối với hai vùng lãnh thổ Donetsk và Luhansk. Sắc lệnh này “cấm người Mỹ thực hiện các hoạt động đầu tư, thương mại và tài chính mới đến hoặc đi từ hai vùng lãnh thổ này”, bên cạnh đó cũng sẽ cho phép Mỹ áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với bất kỳ cá nhân nào hoạt động trong các lĩnh vực thương mại và tài chính. 

Liên hợp quốc cùng ngày bày tỏ quan ngại về quyết định của Nga, đồng thời kêu gọi giải quyết hòa bình cuộc xung đột ở miền Đông Ukraine phù hợp với các thỏa thuận. 

Ông STEPHANE DUJARRIC, Người phát ngôn Liên Hợp Quốc: “Tổng Thư ký Liên hợp quốc kêu gọi tất cả các bên liên quan tập trung nỗ lực vào việc đảm bảo chấm dứt ngay lập tức các hành vi thù địch, bảo vệ thường dân và cơ sở hạ tầng dân sự, ngăn chặn bất kỳ hành động và tuyên bố nào có thể làm leo thang thêm tình hình nguy hiểm ở Ukraine, đồng thời ưu tiên thúc đẩy các kênh ngoại giao để giải quyết mọi vấn đề một cách hòa bình”

Thủ tướng Anh Boris Johnson cũng đánh giá quyết định của Nga đã: “xâm phạm chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine”.

Thủ tướng Anh BORIS JOHNSON: “Việc Nga công nhận hai nước cộng hòa ly khai Donest và Luhansk là sự vi phạm luật pháp quốc tế. Đó là sự vi phạm chủ quyền và sự toàn vẹn của Ukraine. Đó là sự phủ nhận tiến trình Minsk và các thỏa thuận Minsk. Anh sẽ tiếp tục làm mọi thứ có thể và đứng về phía người dân Ukraine.”

Thủ tướng Anh cũng khẳng định sẽ ngay lập tức thực hiện một gói trừng phạt kinh tế, không chỉ nhắm vào các thực thể ở Donbass, ở Luhansk và Donetsk, mà cả ở Nga.

Còn tại Châu Á, Nhật Bản cho biết sẵn sàng tham gia cùng với Mỹ và G7 áp dụng các biên pháp trừng phạt với Nga,.

 Thủ tướng Nhật Bản FUMIO KISHIDA: “Một loạt các hành động của Nga đã vi phạm chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine. Nhật Bản không thừa nhận và lên án mạnh mẽ điều này. Chúng tôi sẽ phối hợp và làm việc với G7 cùng cộng đồng quốc tế để đưa ra những phản ứng nhất định, bao gồm cả các biện pháp trừng phạt.”

Trong cuộc họp hội đồng an ninh cùng ngày, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in  cho rằng chủ quyền và lãnh thổ của Ukraine cần phải được tôn trọng.

Tổng thống Hàn Quốc MOON JAE-IN: “Các nước trên thế giới nên làm việc cùng nhau để đảm bảo vấn đề Ukraine có thể được giải quyết một cách nhanh chóng và hòa bình. Hàn Quốc sẽ tích cực tham gia vào nỗ lực này với tư cách là một thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế”.

Trong khi đó, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ) cũng đã tiến hành phiên họp khẩn cấp về vấn đề Ukraine. Cuộc họp diễn ra trong bầu không khí khá căng thẳng. Đa số giới ngoại giao tại LHQ cho rằng động thái của Nga đã "vi phạm luật pháp quốc tế" và đặt dấu chấm hết cho kế hoạch mang lại hòa bình cho cuộc xung đột tại miền Đông Ukraine vốn đã rất mong manh. Cộng đồng quốc tế giờ đây chỉ có thể hy vọng với vai trò dẫn dắt của HĐBA LHQ, các bên liên quan sẽ kiềm chế tối đa, tìm kiếm giải pháp thông qua con đường ngoại giao, không để chiến tranh xảy ra và hàng triệu người dân vô tội sẽ lại rơi vào cuộc khủng hoảng không có hồi kết.

Thực hiện : Ngọc Anh